Trong thời gian gần đây, phương pháp Đa giác quan được biết đến rộng rãi như một phương thức tuyệt vời để phát triển trí thông minh ngôn ngữ cho trẻ nhỏ. Vậy phương pháp Đa giác quan là gì? Và tại sao phương pháp này có thể tác động tốt tới trẻ đến như vậy? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết sau.
1/ Phương pháp Đa giác quan là gì?
Phương pháp Đa giác quan lần đầu tiên được phát minh bởi Tiến sĩ Robert C. Titzer – Chuyên gia về vấn đề nhân học và nghiên cứu tâm lý của trẻ tại California, Mỹ. Theo đó, Đa giác quan được định nghĩ là phương pháp giáo dục trẻ thông qua việc sử dụng nhiều giác quan cùng lúc. Ví dụ trong trường hợp đọc, cho trẻ nhìn hình ảnh thể hiện nghĩa của từ và nghe âm của từ, sau đó hoạt động theo nghĩa của từ đó sẽ giúp trẻ vận dụng cả thính giác, thị giác và xúc giác.
Ở phương pháp này, trẻ có thể vận dụng và phát triển các giác quan trong cùng một thời điểm. Trong ví dụ trên, trẻ sẽ không đơn thuần ghi nhớ hình ảnh của chữ theo kiểu “học vẹt” mà còn nhớ cả âm thành và hiểu cả nghĩa của chữ.
Để phát triển được đa giác quan như vậy, việc giáo dục trẻ sẽ cần gắn liền với nhiều hoạt động: trò chơi, kể chuyện, múa hát, giải câu đố, xem hình ảnh qua video/ flash cards, thủ công,... Chính điều này cũng sẽ khắc phục tính thiếu tập trung của trẻ, giúp trẻ ham thích hơn với việc học và học một cách tự nhiên, không “sách vở” và không có tâm lý áp lực, nhàm chán.
2/ Cơ sở khoa học của Phương pháp Đa giác quan?
Tiến sĩ Nguyễn Kim Dung – Viện phó Viện Nghiên cứu Giáo dục nhận định: “Việc giúp trẻ học bằng nhiều giác quan cùng lúc luôn có kết quả tốt hơn bởi sự phối hợp các giác quan sẽ khiến các xinap thần kinh được gia tăng kết nối. Khi tiếp nhận dẫn truyền thông tin diễn ra nhanh hơn, các vùng chức năng não phải hoạt động liên tục để xử lý, từ đó tăng cường khả năng nhận biết, tư duy, ghi nhớ”.
Tiến sĩ Titzer đã thực nghiệm thành công phương pháp này với chính 2 con gái của mình và dựa trên kết quả nghiên của của Viện Y học Hoa Kì về chỉ số hoàn thiện não bộ của trẻ ở độ tuổi 1-3 tuổi (đạt khoảng 80% so với não của người trưởng thành), ông nhấn mạnh rằng: Trong giai đoạn những năm đầu đời, trẻ được dạy bằng phương pháp đa giác quan sẽ phát triển trí thông minh ngôn ngữ tốt hơn hẳn so với các trẻ khác, dù có cùng chỉ số thông minh và điều kiện xã hội.
Đặc biệt với trẻ trong 3 năm đầu đời, theo bà Lại Thị Hải Lý – chuyên gia về dạy con theo kiểu người Do Thái cho biết: Trong độ tuổi này, trẻ em chủ yếu phát triển não phải – ghi nhớ sự việc chủ yếu qua hình ảnh và âm thanh. Nhìn thấy bất cứ vật gì, trẻ sẽ nhanh chóng “chụp” lại hình ảnh của vật đó, sau đó “cất giữ” lại và ghi nhớ rất lâu mà không cần hiểu rõ bản chất hay ý nghĩa của vật. Bởi vậy, trong thời gian này, việc để trẻ học kết hợp cả thị giác và thính giác sẽ giúp trẻ nhớ nhanh và lâu một cách tự nhiên.
3/ Hiệu quả của Phương pháp Đa giác quan?
Với phương pháp Đa giác quan, trẻ không chỉ phát triển trí thông minh ngôn ngữ, nhớ từ vựng và cách phát âm một cách nhanh chóng, mà còn kết hợp kích thích toàn bộ giác quan của trẻ, từ đó giúp trẻ trở nên năng động hơn, phát triển toàn diện hơn. Bên cạnh đó, với sự kết hợp nhiều hoạt động, phương pháp này sẽ tạo được hứng thú cho trẻ, kích thích trẻ khám phá, học hỏi nhiều hơn.
Từ khi được phổ biến tại Việt Nam, phương pháp Đa giác quan đã dần được áp dụng rộng rãi và chứng minh hiệu quả của mình. Áp dụng phương pháp này, hiện nay, 2 con của chị Hải Lý đều có sự phát triển tài năng đặc biệt. Con trai lớn của chị là bé Nhữ Hoàng Minh, chỉ mới 4 tuổi đã thuộc 3 bộ sách Tam Quốc Chí, bé thứ 2 là Bella trước lúc 2 tuổi đã có thể đọc thuộc làu hàng chục chữ cái tiếng Anh và nhiều chữ tiếng Trung, Nhật,...
